Cuộc thi “Tôi yêu Petrovietnam”: 65 năm không chỉ để nhớ, mà để hiểu và viết tiếp

Khi thông tin về Cuộc thi “Tôi yêu Petrovietnam” năm 2026 được triển khai tới các đơn vị, một trong những câu hỏi được người lao động quan tâm nhiều nhất là: Cuộc thi sẽ hỏi những gì, nên tìm hiểu tài liệu nào và có phải ghi nhớ rất nhiều ngày tháng, con số hay không? Đây là tâm lý dễ hiểu đối với một cuộc thi tìm hiểu lịch sử, nhất là khi phía sau Petrovietnam hôm nay là hành trình 65 năm với hàng trăm dấu mốc, công trình, dự án và nhiều thế hệ cán bộ, người lao động. Nhưng nếu chỉ xem cuộc thi như một bài kiểm tra “trí nhớ”, có lẽ chưa đúng với tinh thần Ban Tổ chức muốn hướng tới.
Năm 2023, “Tôi yêu Petrovietnam” đã được tổ chức trong toàn Tập đoàn với nội dung tìm hiểu quá trình thành lập, xây dựng và phát triển, những mốc son của ngành Dầu khí; đồng thời đưa cán bộ, người lao động đến gần hơn với Sổ tay Văn hóa Petrovietnam, văn hóa doanh nghiệp và thương hiệu. Ba năm sau, khi Petrovietnam tiến gần dấu mốc 65 năm Ngày truyền thống, cuộc thi trở lại nhưng câu chuyện được mở rộng hơn: nếu năm 2023 trọng tâm là tìm hiểu Petrovietnam, thì năm 2026 hướng tới kết nối những gì đã biết thành một hành trình để hiểu Petrovietnam được hình thành từ đâu, điều gì làm nên Petrovietnam hôm nay và mỗi người sẽ viết tiếp di sản ấy như thế nào.

Đó cũng là lý do cuộc thi được cấu trúc thành hai chặng. Chặng 1 – “Giữ lửa di sản” đi vào khởi nguồn, lịch sử 65 năm, các thế hệ “Người đi tìm lửa”, những mốc son, kỳ tích, con người, văn hóa và các giá trị đã được hun đúc. Chặng 2 – “Kiến tạo năng lượng quốc gia” chuyển trọng tâm sang sứ mệnh “5 An”, những thành tựu nổi bật, vị thế, định hướng phát triển của Tập đoàn Công nghiệp – Năng lượng Quốc gia Việt Nam và trách nhiệm của mỗi người Petrovietnam trong chặng đường mới.
Mỗi câu hỏi mở một mảnh ghép 65 năm truyền thống
Ở Chặng 1, mỗi người tham gia sẽ trả lời 30 câu hỏi trắc nghiệm được lựa chọn từ ngân hàng câu hỏi của cuộc thi và một câu hỏi dự đoán, trong thời gian tối đa 15 phút. Tuy nhiên, phía sau 30 câu hỏi ấy không phải là một bảng niên biểu để người tham gia học thuộc. Ngân hàng câu hỏi được xây dựng theo hướng kết hợp nhận biết, kết nối dữ kiện và suy luận ở mức phù hợp, để mỗi câu hỏi trở thành một “mảnh ghép” của hành trình 65 năm.
Hành trình ấy bắt đầu từ một khát vọng. Từ chuyến thăm Khu công nghiệp dầu lửa Baku của Chủ tịch Hồ Chí Minh năm 1959, những nghiên cứu khoa học đầu tiên, sự ra đời của Đoàn Thăm dò Dầu lửa số 36 ngày 27/11/1961, những lớp cán bộ đầu tiên đã bước vào một lĩnh vực gần như hoàn toàn mới đối với đất nước. Sau gần 14 năm bền bỉ tìm kiếm là dòng khí có giá trị công nghiệp tại Giếng 61 Tiền Hải; tiếp đó là dòng khí được đưa vào khai thác, hành trình tiến ra biển, sự ra đời của Vietsovpetro và tấn dầu thô đầu tiên từ Bạch Hổ năm 1986.
Nhưng lịch sử Petrovietnam không thể chỉ được kể bằng câu hỏi “năm nào?”. Có thể nhiều người biết ngày 26/6/1986 là dấu mốc tấn dầu đầu tiên từ Bạch Hổ, nhưng liệu có phân biệt được ý nghĩa của sự kiện ấy với phát hiện dòng dầu công nghiệp trong tầng đá móng hai năm sau? Có thể biết Tiền Hải, nhưng từ khi tìm thấy dòng khí có giá trị công nghiệp đến khi dòng khí ấy thực sự được đưa vào sản xuất là cả một quá trình như thế nào? Đặt các sự kiện trong mối liên hệ với nhau sẽ giúp những con số trở thành câu chuyện, thay vì chỉ là dữ kiện phải ghi nhớ.

Từ dòng dầu, dòng khí, một câu chuyện khác được mở ra hành trình tạo dựng chuỗi 
Từ dòng dầu, dòng khí, một hành trình khác được mở ra hành trình tạo dựng chuỗi giá trị. Khí đồng hành từng phải đốt bỏ ngoài khơi được thu gom, đưa vào bờ để phát điện; Dinh Cố mở ra bước phát triển của chế biến khí; nguồn khí tiếp tục đi vào sản xuất phân bón; các dự án Khí – Điện – Đạm được hình thành; Nhà máy Lọc dầu Dung Quất đánh dấu bước phát triển quan trọng của công nghiệp lọc hóa dầu. Các câu hỏi vì thế không chỉ yêu cầu người tham gia nhận diện từng công trình, mà còn gợi mở một câu hỏi lớn hơn: Petrovietnam đã đi từ tìm kiếm, khai thác tài nguyên đến xây dựng một ngành công nghiệp dầu khí ngày càng đồng bộ như thế nào?
Cùng với mở rộng chuỗi giá trị là quá trình trưởng thành về khoa học, công nghệ và năng lực kỹ thuật. Từ những năm tháng “vừa làm vừa học”, đội ngũ người dầu khí Việt Nam từng bước tiếp thu kiến thức, tích lũy kinh nghiệm và làm chủ công nghệ. Sau đó là những giàn khoan, đường ống, công trình cơ khí và dự án ngoài biển với yêu cầu kỹ thuật ngày càng cao; là năng lực cung cấp dịch vụ kỹ thuật từng bước thay thế các nhà cung cấp nước ngoài; là khả năng tham gia ngày càng sâu vào những dự án quốc tế.
Đáng chú ý, phía sau những mốc son quen thuộc còn có nhiều câu chuyện ít được kể. Trước khi Đoàn 36 ra đời đã có một báo cáo khoa học hơn 300 trang đánh giá triển vọng dầu khí miền Bắc. Trước dòng dầu Bạch Hổ là những tài liệu khảo sát từ năm 1978, nhiều năm sau tiếp tục được sử dụng để xác định vị trí giếng khoan và thiết kế mạng lưới khai thác. Trước khi Vũng Tàu trở thành căn cứ lớn của ngành Dầu khí là những công trình được dựng lên trong điều kiện vô cùng khó khăn, có công trình được thi công liên tục 100 ngày đêm để kịp phục vụ hoạt động khảo sát ngoài khơi.
Những chi tiết ấy giúp lịch sử trở nên gần gũi hơn. Phía sau một dòng dầu là nhiều năm tích lũy dữ liệu; phía sau một giàn khoan là cả quá trình học nghề và làm chủ; phía sau một thành công của Petrovietnam không chỉ có người dầu khí mà còn có sự tham gia, đồng hành, hỗ trợ của của nhiều ngành, địa phương và nhân dân cả nước.

Hành trình “Người đi tìm lửa” sau đó từng bước vượt ra ngoài lãnh thổ Việt Nam. Từ tấn dầu đầu tiên khai thác ở nước ngoài đến những dự án mà đội ngũ kỹ sư Việt Nam tham gia từ đấu thầu quốc tế, thăm dò, thẩm lượng đến phát triển và vận hành mỏ; từ hợp tác song phương đến vai trò trong ASCOPE, quá trình hội nhập cho thấy Petrovietnam không chỉ tiếp nhận tri thức và công nghệ mà từng bước đủ năng lực để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị dầu khí quốc tế.
Trưởng thành cũng không chỉ được tạo nên từ những năm thuận lợi. “Khủng hoảng kép” năm 2020 với đại dịch Covid-19 và giá dầu giảm sâu là phép thử đối với năng lực quản trị, sức chống chịu và sự gắn kết trong toàn hệ thống. Chính việc đi qua những giai đoạn khó khăn khiến những giá trị được hình thành trong lịch sử tiếp tục được kiểm nghiệm và bồi đắp.
Khi di sản không chỉ nằm trong những mỏ dầu và công trình
Nếu chỉ nhìn bằng các mốc thời gian, 65 năm truyền thống là lịch sử của Petrovietnam. Nhưng nhìn sâu hơn, đó còn là quá trình hình thành một bản sắc văn hóa.
Tinh thần dấn thân của những “Người đi tìm lửa”, quá trình từ học hỏi đến làm chủ, sự gắn bó trong những năm tháng gian khó, tính kỷ luật của một ngành công nghiệp có yêu cầu rất cao về an toàn và kỹ thuật… đã dần kết tinh thành những giá trị “Khát vọng – Trí tuệ – Chuyên nghiệp – Nghĩa tình”. Nếu “Khát vọng” được ví như “ngọn lửa thôi thúc bên trong”, thì “Trí tuệ” là “chiếc la bàn” để sự cống hiến trở thành hiện thực. “Chuyên nghiệp” được thể hiện qua trách nhiệm, kỷ cương, minh bạch, hỗ trợ và cộng tác; “Nghĩa tình” là sự biết ơn những người đi trước, trách nhiệm với đồng nghiệp, cộng đồng và những vùng đất Petrovietnam hiện diện.
Điểm đáng nói là văn hóa không đứng bên ngoài câu chuyện lịch sử, mà được sinh ra từ chính lịch sử ấy. Một thế hệ “vừa làm vừa học” để trưởng thành chính là biểu hiện của Trí tuệ và Khát vọng. Những con người cùng nhau đứng vững qua khó khăn tạo nên nền tảng của Nghĩa tình và tinh thần đồng đội. Yêu cầu “cùng nhìn một hướng, phối hợp nhịp nhàng, tối ưu hiệu suất” của văn hóa Chuyên nghiệp hôm nay cũng gặp nhau với tinh thần “Một đội ngũ – Một mục tiêu” trong thực thi nhiệm vụ.
Vì vậy, trong cuộc thi năm nay sẽ có những câu hỏi mà đáp án không nằm ở một ngày tháng. Chúng không chỉ đặt người chơi trước câu hỏi mình hiểu các giá trị Petrovietnam như thế nào, mà còn gợi mở các giá trị ấy đang được thể hiện ra sao trong công việc hôm nay.

Từ câu chuyện văn hóa, ý nghĩa của di sản cũng mở rộng ra ngoài phạm vi một doanh nghiệp. Dòng dầu Bạch Hổ trong những năm cuối thập niên 1980 có ý nghĩa đặc biệt đối với nguồn ngoại tệ và nền kinh tế đất nước; Dung Quất không chỉ là nhà máy lọc dầu đầu tiên mà còn gắn với sự hình thành ngành công nghiệp lọc hóa dầu và phát triển khu vực miền Trung; Cụm Khí – Điện – Đạm Cà Mau góp phần tạo động lực phát triển kinh tế – xã hội cho Đồng bằng sông Cửu Long.
Nếu Chặng 1 đặt câu hỏi “Petrovietnam hôm nay được hình thành từ đâu?”, thì chính những giá trị ấy sẽ là chiếc cầu để Chặng 2 chuyển sang câu hỏi: “Từ di sản 65 năm, Petrovietnam đang tạo ra giá trị gì cho đất nước và tiên phong ra sao trong chặng đường mới?” Đó là câu chuyện về “5 An”, “5 Nhất”, ba trụ cột phát triển, khoa học công nghệ, chuyển dịch năng lượng, hội nhập và trách nhiệm của người Petrovietnam trong kỷ nguyên mới.

Không cần học thuộc 65 năm – hãy bước vào hành trình ấy
Vậy người tham gia cuộc thi nên chuẩn bị như thế nào? Nguồn tìm hiểu của cuộc thi tập trung vào Tài liệu tuyên truyền kỷ niệm 65 năm Ngày truyền thống Petrovietnam; Lược sử ngành Dầu khí Việt Nam 1961–2020; và các nội dung về Văn hóa Petrovietnam. Nhưng cách đọc hữu ích nhất có lẽ không phải là cố ghi nhớ từng dòng.
Hãy tìm các mối liên hệ: Baku và Đoàn 36 nối với nhau ra sao; Tiền Hải khác Bạch Hổ ở điều gì; từ dòng dầu và dòng khí đã hình thành những ngành công nghiệp nào; vì sao một phát hiện khoa học có thể thay đổi cách nhìn về tiềm năng dầu khí; đội ngũ người Việt đã trưởng thành từ học hỏi đến làm chủ như thế nào; và tại sao những giá trị văn hóa hôm nay lại có thể tìm thấy gốc rễ trong lịch sử nhiều thập niên trước.
Cách chuẩn bị tốt nhất, vì thế, không phải ghi nhớ thật nhiều mà là đi theo những mối liên hệ của hành trình ấy. Càng đi sâu vào những câu chuyện phía sau các mốc son, người tham gia cuộc thi càng có thể gặp những điều tưởng rất gần nhưng chưa từng biết: một công trình được dựng trong 100 ngày đêm; một lực lượng quân đội từng trực tiếp tham gia xây dựng căn cứ dầu khí; một mỏ nước sâu xa bờ từng khiến nhiều nhà thầu quốc tế rút lui nhưng sau đó được những người Petrovietnam tiếp tục phát triển và vận hành…Những chi tiết ấy không được đưa vào cuộc thi để “đánh đố”. Mỗi câu hỏi là một cơ hội để người tham gia biết thêm một câu chuyện về chính tổ chức mà mình đang gắn bó.

65 năm trước, những “Người đi tìm lửa” bắt đầu hành trình với khát vọng tìm dầu để làm giàu cho Tổ quốc. Hôm nay, những mỏ dầu, dòng khí, công trình, tri thức và văn hóa mà các thế hệ đi trước trao lại đã trở thành di sản của Petrovietnam. Nhưng “Giữ lửa di sản” không chỉ là giữ lại quá khứ; đó là biến truyền thống thành động lực, biến niềm tự hào thành trách nhiệm và tiếp tục tạo ra những giá trị mới.
Từ 08h00 ngày 14/9/2026, hãy cùng bước vào Chặng 1 – “Giữ lửa di sản” và tìm lại những mảnh ghép làm nên Petrovietnam hôm nay.