Bản lĩnh Petrovietnam: Tổng thầu vận chuyển, lắp đặt các công trình biển

Đối với các dự án năng lượng ngoài khơi, giá trị cao nhất của tổng thầu nằm ở khả năng làm chủ phương án và điều hành toàn bộ quá trình thực hiện. Tàu cẩu, sà lan, thiết bị siêu trường, siêu trọng cùng các nhà thầu chuyên ngành có thể được huy động từ thị trường quốc tế, nhưng tổng thầu chính là "mắt xích" quyết định lựa chọn nguồn lực, thiết lập yêu cầu kỹ thuật, quản lý các giao diện và chịu trách nhiệm về kết quả cuối cùng.

Năng lực chuyên môn ấy thể hiện tập trung và rõ nét nhất trong lĩnh vực vận chuyển và lắp đặt - Transportation and Installation (T&I), đấu nối và chạy thử - Hook-up and Commissioning (HUC). Đây là thời điểm toàn bộ thành quả của các khâu thiết kế, mua sắm và chế tạo được đưa ra ngoài khơi, tích hợp thành một hệ thống công nghệ hoàn chỉnh, đáp ứng các điều kiện bàn giao.

Qua nhiều thập niên phát triển, Petrovietnam đã xây dựng lực lượng chủ lực sở hữu nguồn nhân lực chất lượng cao, hệ thống phương tiện hiện đại cùng kinh nghiệm điều hành các chiến dịch biển phức tạp. Trong đó, Tổng công ty Cổ phần Dịch vụ Kỹ thuật Dầu khí Việt Nam (PTSC) giữ vai trò nòng cốt trong lĩnh vực dịch vụ kỹ thuật và tổng thầu EPCI/EPCIC; Liên doanh Vietsovpetro sở hữu hệ thống thi công công trình biển đồng bộ được tích lũy qua thực tiễn phát triển, khai thác các mỏ dầu khí do chính Liên doanh điều hành.

Bản lĩnh của tổng thầu EPCIC

Dự án Sao Vàng - Đại Nguyệt do Idemitsu Gas Production điều hành là một minh chứng tiêu biểu cho năng lực tổ chức thực hiện dự án ngoài khơi trong hệ sinh thái Petrovietnam. Tại dự án này, PTSC M&C - đơn vị chủ lực của PTSC về thiết kế và chế tạo - đảm nhiệm vai trò tổng thầu EPCIC.

Trong phương án tổng thể do PTSC M&C tổ chức và chịu trách nhiệm, POS - đơn vị thành viên nòng cốt khác của PTSC trong lĩnh vực T&I/HUC, đã lựa chọn nhà thầu McDermott thực hiện gói thi công bằng đội tàu chuyên dụng. Toàn bộ chuỗi cung ứng và nguồn lực này được tích hợp chặt chẽ trong phương án tổng thể, đặt dưới sự quản lý và chịu trách nhiệm cao nhất của tổng thầu.

Tại thời điểm triển khai, Sao Vàng - Đại Nguyệt là dự án phát triển mỏ có quy mô lớn nhất tại Việt Nam. Quy mô và độ phức tạp của dự án đặt PTSC trước một nhiệm vụ chưa từng có tiền lệ, đặc biệt ở các hạng mục vận chuyển, lắp đặt, đấu nối và chạy thử ngoài khơi.

Chiến dịch đầu tiên đưa chân đế giàn công nghệ trung tâm nặng khoảng 12.600 tấn tới vị trí có độ sâu nước 113,4 m để thực hiện hạ thủy bằng phương pháp đánh chìm (launching). Tiếp đó, khối thượng tầng nặng khoảng 14.500 tấn được thi công lắp bằng phương pháp float-over. Quá trình này đòi hỏi sà lan chở topside phải tiến vào giữa hai phần chân đế với khoảng hở chưa đầy 4 inch, tương đương khoảng 10 cm mỗi bên, trước khi toàn bộ tải trọng được chuyển sang hệ thống đỡ.

Độ chính xác của thao tác được tạo nên từ sự phối hợp xuyên suốt giữa thiết kế kết cấu, chế tạo, tính toán hàng hải, lựa chọn phương tiện và kiểm soát chuyển động của sà lan. Chiến dịch đã hoàn thành đúng tiến độ, trong phạm vi ngân sách và ghi nhận hơn 300.000 giờ công lao động an toàn.

Với một tổng thầu T&I/HUC ngoài khơi, thách thức lớn nhất là làm chủ các biến số rủi ro. Thời tiết biển khắc nghiệt, yêu cầu an toàn nghiêm ngặt cùng bài toán điều phối đội tàu, thiết bị và nhân lực có chi phí lên tới hàng triệu USD mỗi ngày khiến mỗi giờ chậm trễ đều có thể kéo theo những tổn thất tài chính đáng kể. Do đó, việc kiểm soát hiệu quả các chiến dịch lắp đặt phức tạp như Sao Vàng - Đại Nguyệt, vừa bảo đảm tiến độ, vừa tối ưu chi phí, đã khẳng định bản lĩnh, năng lực điều hành và quản trị của một tổng thầu công trình biển. Kết quả này là minh chứng thuyết phục, khẳng định PTSC - lực lượng nòng cốt của Petrovietnam - hoàn toàn đủ năng lực tổ chức triển khai các dự án biển lớn, phức tạp, đáp ứng đầy đủ những cam kết khắt khe nhất từ phía chủ đầu tư, đánh dấu bước trưởng thành vượt bậc của Petrovietnam cả về quy mô công trình lẫn năng lực điều hành ngoài khơi.

Kinh nghiệm thực tế tạo nên năng lực tự chủ

Muốn điều hành tốt các nhà thầu trong chuỗi thi công, tổng thầu phải nắm vững từng khâu chuyên môn. Công tác thẩm định T&I bao gồm HUC đòi hỏi hiểu biết sâu rộng về tải trọng, quy trình thi công, giới hạn phương tiện và rủi ro hàng hải. Kinh nghiệm thực chiến phong phú là chìa khóa để đội ngũ dự án đánh giá chính xác, chủ động tối ưu biện pháp thi công, từ đó vừa bảo đảm tiến độ, vừa tiết kiệm tối đa chi phí cho toàn bộ dự án.

Trong quá trình Petrovietnam chuyên môn hóa chuỗi dịch vụ kỹ thuật ngoài khơi, PTSC đã cung cấp các dịch vụ vận chuyển, lắp đặt, đấu nối, chạy thử, vận hành và bảo dưỡng công trình biển (T&I, HUC, O&M) từ năm 2002. Từ thị trường trong nước, PTSC từng bước mở rộng dấu chân sang các thị trường Đông Nam Á như Malaysia, Thái Lan, Myanmar, Brunei, đồng thời chinh phục thành công thị trường Trung Đông (Qatar, UAE, Saudi Arabia) - khu vực dầu khí quy mô và tiềm năng bậc nhất thế giới.

Điểm sáng trong hành trình vươn xa này là dự án Gallaf 1 ở Qatar, nơi PTSC M&C giữ vai trò tổng thầu EPCI, phối hợp với POS thực hiện các hạng mục HUC và hoán cải công trình biển (Brownfield Modification). Dự án được triển khai thành công trong giai đoạn đại dịch COVID-19, khi hoạt động vận chuyển quốc tế, huy động nhân lực và tổ chức thi công đều gặp nhiều trở ngại. Ngay trong thời kỳ cao điểm của đại dịch, PTSC vẫn duy trì gần 1.000 cán bộ, nhân viên, kỹ sư tại khu vực Trung Đông để thực hiện công tác T&I, HUC cho dự án.

Tiếp nối sự thành công của dự án Gallaf 1 và Gallaf 3, POS đã xây dựng và khẳng định vị thế nhà thầu hàng đầu về HUC và Brownfield Modification tại thị trường Qatar nói riêng và Trung Đông nói chung. Hiện tại, POS đang tập trung triển khai dự án RUYA 12 (từ tháng 8/2024 đến dự kiến tháng 7/2027) với khối lượng công việc và quy mô nguồn lực lớn nhất từ trước đến nay. Dự án dự kiến ghi nhận hơn 2,5 triệu giờ công thi công ngoài khơi trong 3 năm, cùng lực lượng nhân sự huy động đỉnh điểm đạt gần 400 người tại một thời điểm.

Những thành tựu này là minh chứng sinh động cho bản lĩnh và uy tín của PTSC cùng các đơn vị nòng cốt trên trường quốc tế. Việc các tập đoàn dầu khí hàng đầu khu vực tiếp tục tin tưởng, chủ động mời PTSC tham gia các đợt đấu thầu lớn chính là minh chứng rõ nét nhất cho chất lượng dịch vụ chuẩn mực, góp phần mở rộng không gian phát triển cho Petrovietnam.

Cùng với PTSC, Liên doanh Vietsovpetro cũng là đơn vị sở hữu bề dày kinh nghiệm thực hiện T&I, đấu nối và chạy thử công trình biển. Năng lực này được hình thành từ yêu cầu chủ động nghiên cứu, thiết kế, chế tạo, lắp đặt và vận hành các công trình phục vụ hoạt động thăm dò, khai thác dầu khí do Vietsovpetro trực tiếp điều hành, sau đó tiếp tục được phát huy trong các hợp đồng dịch vụ bên ngoài.

Thông qua các đơn vị chuyên ngành như Xí nghiệp Xây lắp, Khảo sát và Sửa chữa các công trình khai thác dầu khí, Xí nghiệp Vận tải biển và Công tác lặn, Vietsovpetro sở hữu đội ngũ kỹ thuật, cơ sở chế tạo bờ cùng hệ thống tàu cẩu, rải ống chuyên dụng như Hoàng Sa, Trường Sa, Côn Sơn. Lực lượng này đã thực hiện các công việc từ chế tạo, hạ thủy, vận chuyển, lắp đặt đến đấu nối, chạy thử tại các công trình BK, mỏ Cá Tầm và Dự án phát triển mỏ Đại Hùng giai đoạn 3.

Tùy theo quy mô và yêu cầu của từng dự án, Vietsovpetro có thể sử dụng nguồn lực sẵn có hoặc huy động bổ sung nhân lực, thiết bị và dịch vụ từ bên ngoài. Khả năng vừa trực tiếp thi công, vừa tổ chức các nguồn lực bổ trợ giúp Vietsovpetro đảm nhận những phạm vi công việc ngày càng rộng hơn tại các dự án ngoài khơi.

Trong cấu trúc năng lực của Petrovietnam, PTSC giữ vai trò nòng cốt trong cung cấp dịch vụ kỹ thuật và tổ chức thực hiện các dự án tổng thầu trong nước, quốc tế; Vietsovpetro đóng góp hệ thống thi công công trình biển đồng bộ cùng kinh nghiệm được tích lũy trực tiếp qua hoạt động phát triển và khai thác mỏ. Đây là cơ sở để Petrovietnam lựa chọn mô hình tổ chức phù hợp với quy mô, tính chất kỹ thuật và yêu cầu nguồn lực của từng dự án.

Nền tảng để mở rộng không gian phát triển

Kinh nghiệm T&I và HUC còn tạo nền tảng có giá trị lâu dài khi không gian phát triển năng lượng ngày càng mở rộng. Công trình dầu khí và điện gió ngoài khơi khác nhau về chức năng, công nghệ và tiêu chuẩn chuyên ngành, nhưng cùng đặt ra yêu cầu cao về kết cấu biển, thiết kế phục vụ vận chuyển, thi công trong điều kiện hàng hải phức tạp, quản lý giao diện và phối hợp nhiều nguồn lực quốc tế.

Khả năng đưa yêu cầu lắp đặt vào thiết kế, đánh giá phương án hàng hải, tổ chức load-out, lựa chọn phương tiện và điều hành nhà thầu sẽ tiếp tục được phát huy khi Petrovietnam mở rộng phạm vi tham gia thị trường điện gió ngoài khơi. Kinh nghiệm HUC cũng hỗ trợ quản lý quá trình hoàn thiện hệ thống, các điểm kết nối và sự phối hợp giữa công việc tại bờ với công việc trên biển. Nền tảng công nghiệp ngoài khơi được Petrovietnam tích lũy qua nhiều thập niên trong lĩnh vực dầu khí nhờ đó tiếp tục tạo giá trị khi thị trường năng lượng xuất hiện những nhu cầu mới.

Từ khả năng trực tiếp thực hiện công việc ngoài biển đến năng lực làm chủ phương án và tổ chức nguồn lực, Petrovietnam đã hình thành một nền tảng công nghiệp ngoài khơi có giá trị lâu dài, với PTSC và Vietsovpetro là những lực lượng thực hiện nòng cốt. Nền tảng ấy vừa góp phần nâng cao khả năng triển khai các dự án dầu khí, vừa mở ra dư địa phát triển trong thị trường điện gió ngoài khơi và những mô hình quản trị dự án ở cấp độ cao hơn.

Quan trọng hơn, Việt Nam đã có lực lượng đủ khả năng tổ chức những chiến dịch ngoài khơi lớn, quản lý nhiều tầng nhà thầu và huy động các phương tiện hàng đầu thế giới trên vị thế của người điều hành. Đó là giá trị chiến lược của năng lực tổng thầu được Petrovietnam tích lũy: đưa nguồn lực toàn cầu vào phục vụ mục tiêu phát triển đất nước, đồng thời giữ lại tri thức, kinh nghiệm và quyền làm chủ dự án cho Việt Nam.